Γράφει: Κάρμεν Ρουγγέρη , Κατερίνα Γκότση

Συνέντευξη Κάρμεν Ρουγγέρη: Η μάνα του παιδικού θεάτρου

στην Κατερίνα Γκότση

Το πρώτο πράγμα που αισθάνεται κάποιος βλέποντας την Κάρμεν Ρουγγέρη, είναι η ζωντάνια της και η διάθεσή της για ζωή. Ίσως δεν είναι τυχαίο ότι ανάλογοι υπήρξαν και οι τηλεοπτικοί ρόλοι που έχει κατά καιρούς υποδυθεί και οι οποίοι την έχουν κάνει ευρύτερα γνωστή στο ελληνικό κοινό. Ο σημαντικότερος «ρόλος» της Κάρμεν Ρουγγέρη, όμως, αποδείχτηκε αυτός της αναβάθμισης του παιδικού θεάτρου στην Ελλάδα, με το οποίο έχει ταυτιστεί. Άνθρωπος εργατικός, δημιουργικός και αισιόδοξος, που συνδυάζει τις γνώσεις, την σκληρή δουλειά αλλά και το πάθος με ό,τι καταπιάνεται, έχει κατορθώσει τα τελευταία χρόνια να δώσει στο παιδικό θέατρο την σημασία και την αίγλη που του αξίζει, ανεβάζοντας κατά πολύ τον πήχυ των παραστάσεων. Το 1993 δημιουργεί την Παιδική Σκηνή του Εθνικού Θεάτρου και τρία χρόνια αργότερα την Παιδική Σκηνή της Λυρικής Σκηνής, στις οποίες δραστηριοποιείται ως σκηνοθέτης και συγγραφέας. Κάθε της απόπειρα στέφεται με επιτυχία, οι παραστάσεις της έχουν σταθερά μεγάλη απήχηση στο κοινό, το οποίο και θα την ακολουθήσει πιστά και αργότερα, στο ελεύθερο θέατρο. Με κριτική ματιά αλλά και αισιόδοξη διάθεση μας μίλησε για το ξεκίνημά της στον χώρο, για τον ρόλο και την αξία του παιδικού θεάτρου, αλλά και την, κάποτε, θλιβερή ελληνική πραγματικότητα…

Ένας ηθοποιός με μια πορεία συγκεκριμένη, με θητεία στο Εθνικό Θέατρο, πώς στρέφεται ξαφνικά στο παιδικό θέατρο και μάλιστα σε μια εποχή που αυτό δεν ήταν ούτε οργανωμένο ούτε απολάμβανε ιδιαίτερης εκτίμησης;

Κοίταξε, είχε τύχει για τα δικά μου τα παιδιά να φτιάξω μια ομάδα στην γειτονιά για να περνάμε ωραία, γιατί πιστεύω πάρα πολύ στην θεατρική πράξη γιατί μέσα από αυτήν τα παιδιά απελευθερώνονται, γνωρίζουν τον εαυτό τους, αποκτάνε αυτοπεποίθηση. Είναι ένα παιχνίδι πολύ όμορφο το θέατρο. Έτσι ξεκίνησα. Μέσα από αυτό λοιπόν φτιάξαμε μια ομάδα για τα παιδιά πάντοτε της γειτονιάς που διακρίθηκε ιδιαίτερα και πήρε βραβεία σε διαγωνισμούς. Αυτή την ομάδα την ονομάσαμε «Ρακοσυλλέκτες» γιατί μαζεύαμε σκουπίδια και άχρηστα πράγματα και φτιάχναμε αριστουργήματα από το τίποτα. Έτσι κι αλλιώς πιστεύω ότι μπορείς να κάνεις παράσταση ακόμα και με λίγα μέσα, φτάνει να βάλεις πολύ μεράκι και πολύ γούστο μέσα σ’αυτό το πράγμα. Επειδή είχα γνώσεις ζωγραφικής και μουσικής μπορούσα να κατευθύνω τα παιδιά και σιγά σιγά άρχισα να γράφω για να τα ευχαριστώ κιόλας, για να παίζουνε όλα και να είναι ευχαριστημένα. Τριάντα παιδιά μαζευτήκανε.

Υπήρχε υποδομή δηλαδή;

Τίποτα. Πήγα στον Δήμο και είπα, «μου δίνετε μια αίθουσα;» Κάπως έτσι. Η ομάδα αυτή πήγε πάρα πολύ καλά και κάποια στιγμή παίζαμε και για τα παιδιά του προσωπικού του Εθνικού Θεάτρου. Εκεί είδαν την δουλειά μου και κάποια στιγμή που ο Διευθυντής σκέφτηκε ότι θα ήθελε να κάνει μια παράσταση για τα παιδιά, έμαθε ότι είχα κάνει μια πολύ καλή δουλειά και μου το ανέθεσε. Και έτσι ξεκίνησε η επαγγελματική μου πια απασχόληση. Αλλά δεν ήταν μόνο αυτό. Περισσότερο αποφάσισα να μπω έτσι δυναμικά στον χώρο, επαγγελματικά πια, γιατί σαν ηθοποιό με διαλέξανε στην επιτροπή αυτή του Υπουργείου Παιδείας που δίνει εγκρίσεις προκειμένου να παιχτούν παραστάσεις για τα παιδιά. Εκεί τά’χασα, γιατί είδα τότε παραστάσεις που απευθύνονταν σε παιδιά που ήταν τρομερά χαμηλού επιπέδου, πρόχειρες, ίσα ίσα για να κερδίσουμε, να παίξουμε για τα σχολεία, να βγάλουμε κάποια χρήματα. Δεν είναι έτσι όμως γιατί εδώ έχεις να κάνεις με παιδιά και είναι πάρα πολύ σοβαρό το θέμα. Υπήρχε βέβαια η Καλογεροπούλου που πάντοτε είχε μια χορηγία αδρή από το κράτος, η οποία είχε με αυτόν τον τρόπο τα μέσα να κάνει μια καλύτερη παράσταση, αλλά γενικά οι άλλοι φυτοζωούσαν ή και κάνανε πρόχειρες παραστάσεις. Όταν ήμουν μέσα στην επιτροπή, αναγκαζόμουνα να βλέπω 48-50 παραστάσεις το χρόνο και θύμωνα με αυτά που έβλεπα και άρχισα να είμαι πάρα πολύ αυστηρή. Δηλαδή ήμουν αυτή που έλεγα, «όχι, αυτή δεν εγκρίνεται, γιατί να εγκριθεί;» Και μάλιστα συγκεκριμένα είχα πάρει και το Σωματείο Ελλήνων Ηθοποιών τότε και τους είπα, «τι να κάνω, να σκέφτομαι το ψωμί των ηθοποιών, ή να σκέφτομαι τις ψυχές των παιδιών;». Και προς τιμήν τους, το Σωματείο τότε μου είχε πει, «όχι, να σκέφτεσαι τις ψυχούλες των παιδιών, να σκέφτεσαι τους αυριανούς θεατές». Οπότε και εγώ είχα το ελεύθερο και άρχισα να κόβω κεφάλια. Με αντιπάθησε πάρα πολύς κόσμος βέβαια. Αλλά δεν είναι έτσι, μια καλή δουλειά πρέπει να ανταμειφθεί και να μπει μέσα, μια δουλειά που δεν είναι καλή να μην μπει, γιατί για τα παιδιά είναι πολύ σοβαρό να τους δίνεις παραστάσεις κακές. Μπορεί να τα τραυματίσεις και να μη θέλουν να ξαναπατήσουν το πόδι τους στο θέατρο, και το θέατρο είναι πηγή γνώσης και πρέπει να μάθουν τα παιδιά από αυτό και πρέπει να μάθουν να το αγαπάνε. Αυτό ήταν και το σκεπτικό μου και αυτό είναι και η σημαία μου. Μετά από αυτό βέβαια αποφάσισα να μπω κι εγώ δυναμικά. Και από την πρώτη μου δουλειά κιόλας στην Παιδική Σκηνή του Εθνικού Θεάτρου, από κει που δεν με ήξερε κανένας, είχε γεμίσει το θέατρο και η ουρά έφτανε μέχρι την Ομόνοια. Ήταν «Η Αντζελίνα η Σταχτοπούτα» με μουσική του Ροσσίνι. Λόγω των σπουδών μου στην όπερα και στην μουσική είχα πάντοτε μια επιθυμία, να γνωρίσω στα παιδιά κλασικούς συνθέτες για να έχουνε και άλλα ακούσματα γιατί στην Ελλάδα δεν μας δίνεται η ευκαιρία να ακούσουμε κλασική μουσική. Πρέπει να ξέρουν τα παιδιά ότι υπάρχει και αυτή η μουσική και να κάνουν τις επιλογές τους. Αυτό με ενδιέφερε πάντοτε. Και για το θέμα της Παιδικής Σκηνής της Λυρικής είμαι περήφανη πραγματικά γιατί σε μια χώρα που την κοροϊδεύανε την όπερα κυριολεκτικά, αυτή την στιγμή έφτασε να είναι γύρω στα 800 άτομα την ημέρα γεμάτο το θέατρο.

Πόσο εύκολο ήταν να οργανωθούνε από την αρχή δύο τέτοιες παιδικές σκηνές μέσα σε τρία χρόνια; Τι δυσκολίες είχε όλο αυτό το εγχείρημα;

Δεν ξέρω, δεν συνάντησα δυσκολίες. Οι μεγα-λύτερες μου δυσκολίες ήταν η ζήλεια ορισμένων ανθρώπων, πράγμα συνηθισμένο στην χώρα μας όταν πετυχαίνεις κάτι. Αλλιώς αν έχεις όρεξη για δουλειά, κέφι, γούστο, ιδέες, απόψεις, όλα γίνονται.

Το πέρασμα από το Εθνικό σε άλλες, ιδιωτικές σκηνές, τι δυσκολίες είχε;

Ούτε αυτό μου δημιούργησε κανένα πρόβλημα, γιατί το κοινό με ακολούθησε. Δηλαδή όταν εγώ έφυγα από το Εθνικό Θέατρο, αυτομάτως όλος ο κόσμος ήρθε στις παραστάσεις που έκανα εκτός Εθνικού Θεάτρου και γέμισε το σύμπαν.

Δουλεύετε πάντα με τους ίδιους συνεργάτες;

Πάντοτε, είμαστε μια ομάδα, η ομάδα της επιτυχίας λέω εγώ. Μέχρι στιγμής δεν έχει αποτύχει αυτή η ομάδα, γιατί να την αλλάξουμε; Έχω την τύχη να έχω τη σκηνογράφο μου, που είναι πιστεύω αυτή τη στιγμή το νούμερο ένα στο θέατρο για παιδιά τουλάχιστον, την Χριστίνα την Κουλουμπή, έχω τον Πέτρο τον Γάλλια που είναι πρόεδρος των χορογράφων, τον Γιάννη τον Μακρίδη που γράφει τη μουσική. Άσε που η μουσική είναι κάθε φορά εμπνευσμένη από κάποιον συνθέτη έτσι ώστε κάθε φορά τα παιδιά να γνωρίζουνε και κάποιον.

Μέσα σε μια εποχή που υπάρχουνε πάρα πολλά ερεθίσματα, που τα παιδιά έχουνε πολλά πράγματα που μπορούνε να κάνουνε πόσο εύκολο είναι να τα κερδίσει το θέατρο;

Είναι περίεργο, αλλά τα κερδίζει το θέατρο αν είναι καλό. Είναι κάτι άλλο το θέατρο, τα άλλα είναι άψυχα, το θέατρο είναι έμψυχο, έχει ψυχή μέσα. Αν μια καλή παράσταση δοθεί στα παιδιά, τα παιδιά φεύγουνε γεμάτα από το θέατρο και βλέπεις τη διαφορά. Δεν είναι το ίδιο να έχεις ένα γυαλί μπροστά σου και το ίδιο να έχεις τους ηθοποιούς που τους ακουμπάς, είναι αλλιώτικο. Αυτό εγώ είμαι σε θέση να το βλέπω κάθε Κυριακή που πηγαίνω στις παραστάσεις μου, βλέπω την ευτυχία που καθρεφτίζεται στα μάτια των παιδιών όταν φεύγουν από την παράσταση.

Το εκπαιδευτικό σύστημα καλλιεργεί τη φαντασία;

Δεν πιστεύω στο εκπαιδευτικό σύστημα που έχουμε εδώ στην Ελλάδα, πιστεύω ότι είναι κακό και πιστεύω ότι κανένας δεν ενδιαφέρεται. Γενικά αυτοί που κινούν τα νήματα ενδιαφέρονται μόνο για την καρέκλα τους, είμαι πεπεισμένη πια γι’ αυτό. Ελπίζω πως κάποια στιγμή θα βρεθεί κάποιος που θα το αλλάξει αυτό.

Ουσιαστικά το θέατρο έρχεται να καλύψει κενά;

Ό,τι μπορεί κάνει. Δεν είμαστε και μάγοι, αλλά κάτι προσφέρουμε, προσπαθούμε.

Σε σχέση με την τηλεόραση, τι κάνετε με πιο πολύ μεράκι;

Κοίταξε, την τηλεόραση την αγαπώ ιδιαίτερα, γιατί με φέρνει σε επαφή με όλον τον κόσμο και είναι πολύ ωραίο αυτό, γιατί είμαι κοινωνικός άνθρωπος. Αλλά πάνω από όλα με είχε βοηθήσει, γιατί παίζοντας σε πολλά σήριαλ με φωνάζανε να μιλήσω για τις σειρές γιατί κανένας δεν ενδια-φερόταν για τις παιδικές σκηνές και τους έλεγα, «θα έρθω αλλά με τον όρο ότι θα μιλήσω και για τις παιδικές σκηνές». Τώρα πια έχουνε αλλάξει τα πράγματα, με φωνάζουνε ειδικά για τις παιδικές σκηνές, τώρα δίνουν την αξία τους στις σκηνές αυτές και το παιδικό θέατρο έχει πάρει στη συνείδηση του κόσμου τη θέση που του αρμόζει.

Σύνδεσμοι:

Http://www.karmenrouggeri.gr/

Http://www.theatron254.gr/gr/shows/rouggeri.html

http://www.ellthea.gr/index.php?module=event&id=21&lang=el