EΝ ΣΥΝΤΟΜΙΑ: Οικονομία

 

ΤΙ ΕΠΗΡΕΑΖΕΙ ΤΙΣ ΤΙΜΕΣ ΤΩΝ ΑΚΙΝΗΤΩΝ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ;

Οι τιμές των ακινήτων έχουν τεράστια σημασία για την οικονομία μιας χώρας, εφόσον αυτά αποτελούν ένα σημαντικό μέρος της περιουσίας των νοικοκυριών και του χαρτοφυλακίου των επενδυτών. Για τα νοικοκυριά, οι ιδιόκτητες κατοικίες αποτελούν το μεγαλύτερο μέρος του πλούτου τους, με την αξία της κατοικίας να έχει σημαντική επίδραση στις αποφάσεις των νοικοκυριών σχετικά με κατανάλωση ή αποταμίευση. Για τις τράπεζες, τους επενδυτές, και τους κτηματομεσίτες το επίπεδο και η αβεβαιότητα των μελλοντικών τιμών των ακινήτων παίζουν καθοριστικό ρόλο στις αποφάσεις τους.

Με βάση τα αποτελέσματα μελέτης που δημοσιεύτηκε πρόσφατα από το Κέντρο Οικονομικών Ερευνών του Πανεπιστημίου Κύπρου η παρατηρούμενη αύξηση στις τιμές των ακινήτων στην Κύπρο οφείλεται κατά κύριο λόγο στην αύξηση του πληθυσμού. Σε μικρότερο βαθμό οι αυξήσεις αυτές επηρεάστηκαν από το κόστος των υλικών και της εργασίας, την αύξηση του βιοτικού επιπέδου και των δανείων, όπως και την αύξηση της αγοραστικής δύναμης της στερλίνας έναντι του Ευρώ. Αντίθετα, παράγοντες όπως η αύξηση των αποδόσεων του χρηματιστηρίου και η αύξηση των ξένων εργατών φαίνεται να συγκρατούν τις αυξήσεις των τιμών των κατοικιών. Τα πιο πάνω συμπεράσματα προήλθαν από εξειδικευμένη οικονομετρική ανάλυση των στοιχείων που συλλέχθηκαν από διαφημίσεις σε εφημερίδες για διαμερίσματα ενός, δύο, τριών υπνοδωματίων, ημιανεξάρτητων και ανεξάρτητων κατοικιών από ολόκληρη την (ελεύθερη) Κύπρο. Τα δεδομένα αυτά αφορούσαν την περίοδο από τον Ιανουάριο 1988 εώς τον Ιούλιο 2008.

ΣΧΕΔΟΝ ΕΝΑ ΔΙΣΕΚΑΤΟΜΜΥΡΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ

Οι δαπάνες για την υγεία στην Κύπρο πλησίασαν το ένα δισεκατομμύριο ευρώ, βάσει της ετήσιας έκθεσης «Στατιστικές Υγείας και Νοσοκομείων» της Στατιστικής Υπηρεσίας για το έτος 2007. Η έκθεση αυτή παρέχει σημαντικές πληροφορίες για τις ιατρικές υπηρεσίες του δημόσιου τομέα και μεταξύ άλλων δίδονται στοιχεία για τους εσωτερικούς ασθενείς, τις εγχειρήσεις, το σχετικό προσωπικό, διάφορους δείκτες υγείας κ.λπ. Οι δαπάνες των υπηρεσιών υγείας το 2007 υπολογίστηκαν στα 976.8 εκ. ευρώ, από τα οποία 458.3 εκ. αφορούσαν δαπάνες του δημόσιου τομέα και 518.5 εκ. του ιδιωτικού τομέα. Οι δαπάνες για την υγεία σαν ποσοστό του ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος για το 2007 παρέμειναν σταθερές στο 6.3%.

Οι κυριότερες εξελίξεις που σημειώθηκαν το 2007 σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος ήταν ότι 63,344 ασθενείς εισήχθησαν για νοσηλεία και απολύθηκαν από τα γενικά νοσοκομεία, ενώ η κατηγορία ασθενειών «τραύματα, δηλητηριάσεις και ορισμένα άλλα επακόλουθα από εξωτερικές αιτίες» κατέχει το ψηλότερο ποσοστό στους εσωτερικούς ασθενείς. Ακολουθούν οι ασθένειες του κυκλοφοριακού, του αναπνευστικού και του πεπτικού συστήματος.

Οι εγχειρήσεις που έγιναν σε εσωτερικούς ασθενείς αυξήθηκαν κατά 1.3% σε σύγκριση με τον προηγούμενο χρόνο, ενώ οι εγχειρήσεις της γενικής χειρουργικής κατέχουν το μεγαλύτερο μέρος του συνόλου των εγχειρήσεων που έγιναν σε εσωτερικούς ασθενείς. Οι επισκέψεις των εξωτερικών ασθενών αυξήθηκαν κατά 4.1% σε σύγκριση με τον προηγούμενο χρόνο, ενώ οι επισκέψεις στα Τμήματα Πρώτων Βοηθειών των γενικών νοσοκομείων έφθασαν το 2007 τις 389,562, σημειώθηκε δηλαδή αύξηση 7,3% σε σύγκριση με τον προηγούμενο χρόνο.

ΤΙ ΘΑ ΓΙΝΕΙ ΕΠΙΤΕΛΟΥΣ ΜΕ ΤΟ ΓΕΣΥ;

Πέρασαν οκτώ τόσα χρόνια από την ψήφιση του σχετικού νόμου για το ΓεΣΥ, χωρίς την εισαγωγή του Σχεδίου και δημιουργούνται αρκετά ερωτηματικά τους πολίτες, καθώς και εύλογες αμφιβολίες όσον αφορά στην ενδεχόμενη εφαρμογή του. Οι συνεχείς δηλώσεις ημερομηνίας έναρξης του σχεδίου που έγιναν κατά καιρούς από τον ΟΑΥ (για να αναιρεθούν στη συνέχεια) εξάντλησαν την υπομονή του λαού και προκάλεσαν το δημόσιο συναίσθημα αμφισβήτησης από την αντίληψη του μέσου Κύπριου πολίτη.

Η προδιαγραφόμενη εξαγγελία χρονοδιαγράμματος από το Υπουργικό Συμβούλιο για εφαρμογή του ΓεΣΥ περί τα μέσα του 2011 αποτελεί την τελευταία εξέλιξη σε αυτό το χρονικό ανακοινώσεων (και αναιρέσεων). Σημειώνεται ότι το έργο αυτό αναμενόταν από τα μέσα του 2008! Ακόμα και μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου του ΟΑΥ αναφέρουν ότι η Κυβέρνηση οφείλει και πρέπει να εξαγγείλει επίσημα τελικό χρονοδιάγραμμα και οδικό χάρτη για την εφαρμογή του Σχεδίου, πάντα σε συνεννόηση και συντονισμό με τον ΟΑΥ.

Ένα μεγάλο εμπόδιο σε αυτό αποτελεί και το ότι ο μέχρι σήμερα συντονισμός και συγχρονισμός αποφάσεων και ενεργειών μεταξύ του Υπουργείου Υγείας και του ΟΑΥ δεν υπήρξε ο καταλληλότερος και ο αποτελεσματικότερος. Σε αυτό το μειονέκτημα-πρόβλημα μπορεί να επιμεριστεί μεγαλύτερο μερίδιο ευθύνης στο Υπουργείο Υγείας και στις εκάστοτε Κυβερνήσεις (Κληρίδη, Παπαδόπουλου και Χριστόφια).

Φυσικά, δε μπορούν να μη αποδοθούν ευθύνες και στον ΟΑΥ για την καθυστέρηση που παρατηρείται στην προώθηση ενεργειών και μέτρων που πρέπει να υλοποιήσει για να φέρει όσο πιο κοντά γίνεται την εφαρμογή του ΓεΣΥ. Επίσης, του αποδίδονται ευθύνες και για τις «τολμηρές» ανακοινώσεις που έχουν γίνει κατά καιρούς για να αναιρεθούν στη συνέχεια, επικαλώντας τους περίφημους «εξωτερικούς παράγοντες».

ΑΥΞΑΝΕΤΑΙ Η ΑΝΕΡΓΙΑ ΜΑΣ

Με βάση τα στοιχεία που τηρούνται στα Επαρχιακά Γραφεία Εργασίας, ο αριθμός των εγγεγραμμένων ανέργων στο τέλος Μαρτίου 2009, έφτασε τα 16,806 πρόσωπα σε σχέση με 16,383 πρόσωπα το Φεβρουάριο 2009. Σημειώθηκε δηλαδή αύξηση 423 προσώπων ή 3%. Η αύξηση σημειώθηκε κυρίως στους τομείς των κατασκευών, της μεταποίησης, του εμπορίου, καθώς επίσης και στους νεοεισερχόμενους στην αγορά εργασίας.

Σε σύγκριση με τον Μάρτιο του 2008 σημειώθηκε αύξηση 4,612 προσώπων (ή 40%) που αποδίδεται κυρίως στους τομείς των κατασκευών (αύξηση 1,480 ανέργων), του εμπορίου (αύξηση 816 ανέργων), των ξενοδοχείων και εστιατορίων (αύξηση 627 ανέργων), της διαχείρισης ακίνητης περιουσίας και επιχειρηματικών δραστηριοτήτων (αύξηση 555 ανέργων), της μεταποίησης (αύξηση 397 ανέργων), των μεταφορών (αύξηση 205 ανέργων), καθώς επίσης και στους νεοεισερχόμενους στην αγορά εργασίας όπου σημειώθηκε αύξηση 800 ανέργων.

Αυτή η εξέλιξη παρατηρείται τον καιρό που η ανεργία στην Ευρωπαϊκή Ένωση χτυπά κόκκινο. Σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat το ποσοστό ανεργίας στην ευρωζώνη τον Φεβρουάριο ανήλθε στο 8,5% του οικονομικά ενεργού πληθυσμού. Η μεγαλύτερη της αναμενόμενης αύξηση της ανεργίας υπογραμμίζει την ταχύτητα επιδείνωσης της οικονομίας, ενώ το βασικό επιτόκιο της Ευρωζώνης μειώθηκε από την ΕΚΤ στα ιστορικά χαμηλά επίπεδα του 1%.

Μεταξύ των μελών της ευρωζώνης, η μεγαλύτερη αύξηση της ανεργίας σημειώθηκε στην Ιρλανδία και την Ισπανία κατά 0.7% σε μηνιαία βάση με τα ποσοστά ανεργίας να ανέρχονται στο 10% και στο 15.5%, αντιστοίχως. Η ανεργία σημείωσε άνοδο σε όλες τις χώρες της Ευρωζώνης για τις οποίες υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία, πλην της Ολλανδίας όπου παρέμεινε στο 2.7% που αποτελεί το χαμηλότερο ποσοστό στην Ευρωζώνη. Όσον αφορά στην Κύπρο σε σύγκριση με την ΕΕ, σύμφωνα με την Eurostat, η ανεργία μας ανήλθε στο 4.5% του οικονομικά ενεργού πληθυσμού, όμως, το ποσοστό ανεργίας στο νησί παραμένει το δεύτερο χαμηλότερο στην Ευρωζώνη.