Γράφει: Σάββας Ιακωβίδης

Γιατί ο Τάσσος δεν αξιοποίησε το ΟΧΙ;

Ο Ατλάι Στίβενσον, πρώην υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, είπε κάποτε μια πικρότατη πολιτική αλήθεια: «Στα πεδία των δισταγμών ασπρίζουν τα κόκαλα εκατομμυρίων ανθρώπων, οι οποίοι, στην χαραυγή της νίκης, σταμάτησαν να προχωρούν και κάθισαν να περιμένουν… Και περιμένοντας, πέθαναν»! Στις 7 Απριλίου 2004, με το γνωστό διάγγελμά του προς τον κυπριακό Ελληνισμό, ο Τάσσος Παπαδόπουλος είχε εμπεδωθεί στην συνείδηση των πανελλήνων ως ένας μεγάλος ηγέτης. Το ΟΧΙ, που κάλεσε τους Έλληνες της Κύπρου να αντιτάξουν ηχηρά και βροντερά στο τερατούργημα Ανάν, θεωρήθηκε ως ισοβάθμιο εκείνου του Ιωάννη Μεταξά στη φασιστική Ιταλία. Στις 24 Απριλίου 2004 (ημέρα σημαδιακή, αφού τιμάται η μνήμη 1,5 εκατομμυρίων Αρμενίων σφαγιασθέντων υπό των Τούρκων) ο κυπριακός Ελληνισμός είπε ΟΧΙ στη νέα τουρκοκρατία που, διά του τερατουργήματος Ανάν επιχειρείτο να επιβληθεί, υπό του Αγγλοαμε-ρικανικού παράγοντα, με την άθλια συνέργεια Κυπρίων και Ελλαδιτών πολιτικών.

Η 24η Απριλίου 2004 ήταν και είναι η πιο συγκλονιστική ημερομηνία στη σύγχρονη κυπριακή Ιστορία επειδή, για πρώτη φορά από της επιβολής της κολοβής και δυσλειτουργικής ανεξαρτησίας, οι πολίτες, δημοκρατικά, ελεύθερα και κυρίαρχα, αποφάσισαν για το παρόν και κυρίως το μέλλον τους. Εκφραστής, πολιτικά, εθνικά, διπλωματικά, αυτού του ΟΧΙ ήταν ο Τάσσος Παπαδόπουλος. Στη συνείδηση των πανελλήνων είχε καθιερωθεί ως ο ηγέτης, που αντιστάθηκε στην κατάλυση και διάλυση της Κυπριακής Δημοκρατίας και στην παράδοσή της στην Τουρκία. Τι έπρεπε να πράξει, από την ίδια ημέρα του ενταφιασμού του σχεδίου Ανάν, διά του συντριπτικού 76% του κυπριακού Ελληνισμού; Κατά την άποψή μας, ο Τάσσος κλήθηκε από την Ιστορία και από τα γεγονότα να πράξει τέσσερα τινά:

Πρώτον, να διασαλπίσει προς κάθε κατεύθυνση, εντός και εκτός Κύπρου, ότι το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος θα γίνει πλήρως, απαρέγκλιτα και χωρίς καμία υπαναχώρηση, σεβαστό, επειδή αυτή είναι η κυρίαρχη και δημοκρατικά εκφρασθείσα απόφαση του λαού.

Δεύτερον, να διαμηνύσει ότι είναι έτοιμος να συναντήσει και να συζητήσει με τον Τούρκο Πρωθυπουργό όχι το απορριφθέν και ενταφιασθέν εκ 10.000 σελίδων, σχέδιο Ανάν, αλλά πρόταση εκ δέκα σημείων για την λύση του Κυπριακού.

Τρίτον, αξιοποιώντας την πρωτοφανή υπερ-κομματική σύγκλιση θέσεων πολιτών από όλα τα κόμματα, με το εκπληκτικό 76%, να προχωρήσει στην σύμπηξη ενός νέου κόμματος, το οποίο να αναδιατάξει το κομματικο-πολιτικό σκηνικό της Κύπρου και να ανοίξει ένα νέο κεφάλαιο στην πολιτική-κομματική ζωή του τόπου, αποδυναμώ-νοντας τον ΔΗΣΥ και το ΑΚΕΛ.

Τέταρτον, να αξιοποιήσει πολιτικά, διπλωματικά και σε νέες συνομιλίες, το ΟΧΙ στο σχέδιο Ανάν και να πείσει για τις γνήσιες προθέσεις μας να επιλύσουμε το Κυπριακό στις αρχές και αξίες της Ευρώπης, στην οποία θα εντασσόμασταν οσονούπω.

Ο Τάσσος, όμως, προτίμησε να περιμένει, συνυπολογίζοντας εμφανώς τις προεδρικές του 2008. Είναι η εκτίμησή μας πως ο Τάσσος ηττήθηκε στις προεδρικές όχι το Φεβρουάριο του 2008, αλλά στις 24 Απριλίου 2004! Την ίδια εκείνη μέρα, ο Γ.Γ. του ΑΚΕΛ, Δ. Χριστόφιας διακήρυξε δύο σημαντικά πράγματα. Το ένα εμφανές: Το ΑΚΕΛ ψήφισε «όχι» για να τσιμεντώσει το «ναι» στο σχέδιο Ανάν. Το άλλο, όχι και τόσο ευδιάκριτο, που ωστόσο επιβεβαιώθηκε τρία χρόνια αργότερα: Πάρθηκε η απόφαση ότι ήρθε το πλήρωμα του χρόνου όπως το ΑΚΕΛ διεκδικήσει την προεδρία της Δημοκρατίας, για να λύσει το Κυπριακό, αφού ο «απορριπτικός Τάσσος» δεν προωθούσε λύση, που πρόκρινε το ΑΚΕΛ. Σενάριο επιστημονικής φαντασίας;

Όχι! Ας θυμηθούμε: Ενώ όλοι, μηδέ του Τάσσου και του Δ. Χριστόφια εξαιρουμένων, διατυμπάνιζαν πως η απόφαση του κυπριακού Ελληνισμού ήταν σεβαστή από όλους, πρώτοι ο Τάσσος, ο Χριστόφιας και το ΑΚΕΛ επέμεναν πως: Με λίγες, ανεπαίσθητες ή και ασήμαντες αλλαγές, το υπό των Ελλήνων απορριφθέν και ενταφιασθέν σχέδιο Ανάν θα γινόταν αποδεκτό. Ο γράφων, σε παρατηρήσεις και επισημάνσεις προς τότε κυβερνητικούς και κομματικούς αξιωματούχους όπως και με ενυπόγραφες αναλύσεις, υπεδείκνυε το προσβλη-τικό και το ανεκδιήγητο της συμπεριφοράς του Προέδρου και του Χριστόφια. Εισπράτταμε την εξής απάντηση: «Ο Τάσσος δεν θέλει και έχει ενταφιάσει το σχέδιο αλλά λέγει στους ξένους (και στο ΑΚΕΛ) ότι είναι έτοιμος να το συζητήσει για να κερδίσει χρόνο, μέχρι να το ενταφιάσει οριστικά». Αυτά υποστήριζαν άνθρωποι του στενού του περι-βάλλοντος. Ο ίδιος, όμως, άλλα δήλωνε καθημερινά. Το Σεπτέμβριο του 2004, σε ομιλία του στην Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ ουσιαστικά ενταφίασε το σχέδιο. Άμεση ήταν η αντίδραση του μεγάλου εταίρου του. Ο Δ. Χριστόφιας επέμενε πως το σχέδιο είναι ζωντανό και στο τραπέζι μελλοντικών συνομιλιών. Επιστρέφοντας από την Νέα Υόρκη, ο Πρόεδρος Παπαδόπουλος ρωτήθηκε σχετικά και απάντησε ως εξής: «Όσοι πιστεύουν ότι το σχέδιο Ανάν είναι νεκρό, είναι εκτός πραγματικότητας»! Γιατί έκανε εκείνη τη δήλωση; Εκτιμούμε, πρώτον, για να ηρεμήσει το ΑΚΕΛ και τον Χριστόφια, που επέμεναν ότι το σχέδιο δεν πέθανε. Δεύτερον, με την υστερόβουλη πολιτική σκέψη ότι θα είχε ξανά ανάγκη το ΑΚΕΛ για να τον υποστηρίξει στις προεδρικές εκλογές του 2008.

Και ενώ ήδη η Κυπριακή Δημοκρατία είχε ενταχθεί στην ΕΕ από τις 16 Απριλίου 2003 και, τυπικά, από την 1η Μαϊου 2004, ο Τάσσος δεν έδειξε καμιά διάθεση να αξιοποιήσει πολλαπλώς και δραστικά το υπερόπλο, που του δόθηκε διά του 76%. Κάθισε να περιμένει και να προσπαθεί να δικαιολογείται ότι δεν είναι απορριπτικός και ότι θέλει λύση, όταν οι Τούρκοι, οι ξένοι και ο Ν. Αναστασιάδης, σαρωτικά και εκθεμελιωτικά, τον κατηγορούσαν ότι ενθυ-λάκωσε την ένταξη και δεν αναλάμβανε πρω-τοβουλίες για διάσπαση του αδιεξόδου. Αντί να αντιδράσει στις εντός και εκτός Κύπρου επιθέσεις εναντίον του και εναντίον του 76%, επέμενε να συναγελάζεται με έναν εταίρο, που ήδη είχε αποφασίσει να τον απολακτίσει και να διεκδικήσει την προεδρία, που εκείνος ήλπιζε ότι θα κέρδιζε εκ δευτέρου. Ο Τάσσος γνώριζε ή όφειλε να γνωρίζει άριστα τις πρακτικές του ΑΚΕΛ. Το υποτίμησε ολέθρια όπως υποτιμούσε μέχρι την τελευταία στιγμή τον δήθεν φίλο του Δ. Χριστόφια. Και περιμένοντας την ΑΚΕΛική υποστήριξη, έχασε.