Γράφει: Γιώργος Κέντας

Καταπολεμώντας την μιζέρια των ανθρώπων χωρίς ζωή

Άποψη

του Γιώργου Κέντα

Είναι ίσως ένα από τα παράδοξα φαινόμενα των σύγχρονων ανεπτυγμένων κοινωνιών. Πολλοί άνθρωποι που ζουν σε μεγαλουπόλεις, ίσως οι πλειοψηφία αυτών που έχουν κάποιο μορφωτικό επίπεδο και συνήθως μια σχετική οικονομική άνεση, βρίσκονται συνεχώς σε ένα αδιέξοδο. Ένα αδιέξοδο αναζήτησης εναλλακτικών τρόπων ζωής. Αναζητούν διαρκώς νέα «στιλ» ψυχαγωγίας, διασκέδασης, άθλησης, προσωπικής ζωής και γενικά περιπέτειας. Αυτά τα άτομα βρίσκονται σε μια συνεχή κρίση ταυτότητας. Το παράδοξο είναι ότι οι σύγχρονες μετα-βιομηχανικές κοινωνίες είναι φτιαγμένες για να δίνουν την δυνατότητα στο κάθε άτομο να αυτοπραγματώσει το εγώ του. Δηλαδή, να εξαντλήσει όλα τα περιθώρια κοινωνικής ανέλιξης, καταξίωσης και ευημερίας. Φαίνεται, όμως, ότι οι κοινωνίες μας δεν διαθέτουν κάποιο εγχειρίδιο ατομικής επιτυχίας, ή εν πάσει περιπτώσει, δεν φαίνεται να έχουν προδιαγραφές αυτοπραγμάτωσης τόσων πολλών εγώ με τόσους πολλούς εναλλακτικούς τρόπους.

Το αποτέλεσμα είναι ίσως αναπόφευκτο: Αρκετοί άνθρωποι βρίσκονται σε συνεχή αναζήτηση του καλύτερου συνδυασμού επιλογών αυτοπραγμάτωσης του εγώ τους, με αποτέλεσμα να μην είναι σίγουροι για τις επιλογές τους. Ακόμα χειρότερα, πολλές φορές φτάνουν στο σημείο να πλήττουν από τις επιλογές τους. Για αυτά λοιπόν τα άτομα θα μιλήσουμε εδώ, στο πλαίσιο του αφιερώματος «Get a Life». Για αυτά τα άτομα που αναζητούν συνεχώς ζωή, αλλά ζωή δεν έχουν!

Είναι πολύ δύσκολο να κατηγοριοποιήσεις αυτούς τους ανθρώπους, έστω να αναφερθείς σε πιθανές ηλικιακές ομάδες, κοινωνική τάξη κλπ. Το σίγουρο, όμως, είναι ότι όταν δεις αυτούς τους ανθρώπους τους αναγνωρίζεις αμέσως, εκτός και αν είσαι ένας από αυτούς. Ασχολούνται συνεχώς με τους άλλους. Εμφανίζονται έτοιμοι να βοηθήσουν και να συμβουλεύσουν τους γύρω τους επί παντός επιστητού, αλλά και να κατηγορήσουν εκείνους που δεν γουστάρουν (που συνήθως ζηλεύουν). Είναι ασταθείς στις σχέσεις τους. Δεν είναι ικανοποιημένοι με την ζωή τους. Νιώθουν αδικημένοι. Θέλουν μια ακόμα ευκαιρία για να αποδείξουν αυτό που αξίζουν. Ψάχνουν ακόλουθους, υποστηρικτές και θαυμαστές. Πολλοί δύσκολα, όμως, αναγνωρίζουν ότι μπορεί και να σφάλλουν. Ότι ίσως χρειάζεται να εργαστούν λίγο πιο σκληρά. Ίσως να πρέπει να κάνουν λίγη υπομονή και να είναι πιο προσεκτικοί με τις επιλογές τους στο μέλλον. Ίσως ακόμα να εκτιμήσουν αυτά που έχουν, υλικά και άυλα. Να ζήσουν την ζωή τους με δημιουργικό τρόπο, αντί να αναζητούν συνεχώς νέα πρότυπα ζωής.

Παρόλο που είναι δύσκολο να βρούμε την αρχή του κακού, εντούτοις θα μπορούσαμε να μιλήσουμε για τα στοιχεία που δημιουργούν αυτή την κρίση χαρακτήρα και τις ιδιαιτερότητές της: Νέοι άνθρωποι, συνήθως ηλικίας 25-35, ανεξάρτητα από κοινωνική τάξη ή καταγωγή, οι οποίοι έχουν ξεπεράσει τα σύνδρομα της μετα-εφηβείας, αλλά δεν έχουν ωριμάσει. Είναι τα άτομα που δεν απέκτησαν ακόμα τόση αυτοεκτίμηση όση χρειάζεται κάποιος για να βρει νόημα και στόχο στην ζωή του. Να βρει την δική του ζωή και να την ζήσει δίπλα ή μαζί με άλλους ανθρώπους. Να μην νιώθει διαρκώς υποβαθμισμένος ή αδικημένος.

Η κρίσιμη περίοδος είναι η ηλικία μεταξύ 30-35 ετών. Πολλοί ξεπερνούν αυτή την ηλικία χωρίς να ξεφύγουν από αυτή την μιζέρια του ανικανοποίητου εγώ. Συνήθως εγκλωβίζονται σε μια ρουτίνα συζυγικού βίου, ο οποίος είναι μάλλον βραχύβιος. Έπειτα, μετά τον χωρισμό, επιστρέφουν πάλι στα ίδια. Βεβαίως, είναι και αυτοί που φορμάρονται στα γρανάζια ενός συζυγικού βίου που τους μοιάζει με ένα είδος εξανδραποδισμού. Μπλέκουν με άτομα που δεν έχουν ζωή και σε κάποια στιγμή που δεν πάει άλλο αναγκάζονται να σπάσουν τα δεσμά για να πάρουν την ζωή τους πίσω. Βεβαίως, κάποιοι μένουν εργένηδες, αφού δεν βρέθηκε ο άνθρωπος που τους αναλογεί ή νιώθουν πολύ μειονεκτικά για να διεκδικήσουν κάποιο/α, ιδιαίτερα μετά από μια ή κάποτε απανωτές απογοητεύσεις.

Δεν μπορούμε να ξέρουμε με ακρίβεια αν αυτούς τους ανθρώπους τους δημιουργεί η κοινωνία ή είναι θύματα των επιλογών τους. Με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, αυτοί οι τύποι είναι προϊόν της σκέψης τους. Το βέβαιο είναι ότι, θέλοντας και μη, ζούμε ανάμεσά τους. Πολλές φορές αυτοί οι άνθρωποι μας προκαλούν ανασφάλεια. Νιώθουμε ότι η συναναστροφή μαζί τους μας οδηγεί στην μαύρη τρύπα της μιζέριας τους. Από την άλλη, όμως, αν συμπεριφερθούμε με φόβο ή με ένα τρόπο δήθεν ανωτερότητας, ίσως να γίνουμε ένα με αυτούς. Ίσως η απάντηση είναι πιο απλή άλλα προϋποθέτει θέληση και προσπάθεια: Οφείλουμε να δημιουργήσουμε κοινωνικά αντισώματα. Λίγη δόση υπομονής, λίγη συναισθηματική κατανόηση, αλλά πάντοτε προσηλωμένοι στην ζωή μας. Με απλά λόγια, μπορούμε κάλλιστα να διατηρήσουμε τον εγωισμό μας, χωρίς όμως να χάνουμε την ζωή μας ή να χαλούμε την ζωή των άλλων. Όλα είναι θέμα ισορροπιών. Είναι απλά ζήτημα καλλιέργειας κοινωνικών δεξιοτήτων. Και η ζωή συνεχίζεται…