Γράφει: Αχιλλεύς Κ. Αιμιλιανίδης

Τι έχει μείνει απ’ την φωτιά;

Η τραυματισμένη δημοκρατία

Η συζήτηση περί του αληθινού νοήματος της δημοκρατίας δεν είναι ποτέ απλή, όσο απλά και αν φαντάζουν τα επιχειρήματα. Η ελευθερία της έκφρασης και γενικά τα ανθρώπινα δικαιώματα αποτελούν μια σχετικά σύγχρονη κατάκτηση του πολιτισμού. Συνδέονται με την ανάγκη για προστασία της εκάστοτε μειοψηφίας από την αυθαιρεσία της πλειοψηφίας. Διότι αρχή της σύγχρονης δημοκρατίας αποτέλεσε ότι «οι πιθανότητες της αλήθειας να έλθει στο φως, αυξάνονται με την ελευθερία και μειώνονται με την καταπίεση» (Rembar, C., The Outrageously Immoral Fact).

Τον Σεπτέμβρη του 2009 έγραφα σε αυτό το περιοδικό εξ αφορμής της σύλληψης νεαρών επειδή φώναξαν υβριστικά συνθήματα κατά του Προέδρου της Δημοκρατίας σε μια αντικατοχική εκδήλωση:

«Δεν συλλαμβάνεις κάποιον επειδή βρίζει τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, όσο καταδικαστέα και αν είναι τα συνθήματα και όσο επιπόλαια και αν είναι η πράξη της ύβρεως. Κανένας δεν συνελήφθη όταν ο μακαριστός Σπύρος Κυπριανού παρουσιαζόταν ως ανίκανος να κυβερνήσει και ως απατεώνας που ενεργούσε αντίθετα προς τα συμφέροντα της χώρας του, κανένας δεν συνελήφθη όταν ο Γλαύκος Κληρίδης χαρακτηριζόταν ως προδότης, κανένας δεν συνελήφθη όταν μερικές χιλιάδες μελών της κομμουνιστικής νεολαίας κραύγαζαν ‘Σημίτη, προδότη, καταδότη’.

Συνελήφθηκε κανένας όταν ο μακαριστός Τάσσος Παπαδόπουλος χαρακτηριζόταν αναίτια ως ελεεινός φονιάς Τουρκοκυπρίων και ιδεολογικός πατέρας της διχοτόμησης; Και μάλιστα όχι από μερικά παλιόπαιδα, αλλά από προβεβλημένους αρθογράφους εφημερίδων, πολιτικούς αντιπάλους και ξένους διπλωμάτες. Το γεγονός ότι η νομολογία του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων δεν επιτρέπει συλλήψεις για ‘ύβρεις κατά του Προέδρου της Δημοκρατίας’ στηρίζεται σε μια απλή συλλογιστική: Ο εκάστοτε Πρόεδρος της Δημοκρατίας βρίσκεται σε ιδιαίτερα πλεονεκτική θέση έναντι οποιουδήποτε υβριστή για να χρειάζεται προστασία εκ του νόμου. Έχει στο πλευρό του κομματικούς μηχανισμούς, κυβερνητικούς μηχανισμούς, τηλεοπτικά κανάλια και εφημερίδες, κομματικούς δημοσιογράφους. Δεν χρειάζεται οποιαδήποτε πε-ραιτέρω προστασία.

Προστασία και συμπάθεια χρειάζονται άλλοι: Οι λιγότερο προβεβλημένοι πολίτες κατά των οποίων γράφονται καθημερινά λιβελογραφήματα χωρίς οποιοιδήποτε κομματικοί ή κυβερνητικοί μηχανισμοί να νοιαστούν, οι εργαζόμενοι που βρίσκονται καθημερινά αντιμέτωποι με την εκδικητική λαίλαπα ενός κυβερνητικού μηχανισμού που προωθεί τους εκάστοτε ημετέρους στα δημόσια έργα και στις θέσεις ανέλιξης, οι νέοι που βιώνουν εκβιασμούς κατά της επαγγελματικής ευημερίας της οικογένειάς τους με σκοπό να υποστηρίξουν συγκεκριμένους κομματικούς μηχανισμούς, οι πολίτες όλων των κομματικών και πολιτικών χώρων που πληρώνουν κανονικά τους φόρους τους και, αηδιασμένοι, αδιαφορούν πλέον για την πολιτική και τις εκλογές, χωρίς να περιλαμβάνονται σε οποιεσδήποτε λίστες ημικρατικών ή και άλλως πως.

Το να δηλώνει επίσημα ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος και ο εκπρόσωπος του Κυβερνητικού Κόμματος ότι απειλείται η δημοκρατία και ότι επιστρέφουμε σε περιόδους πραξικοπήματος, προσβάλλει την ιστορία αυτού του τόπου. Ανεξαρτήτως αν κάποιοι όψιμα επέλεξαν να αυτοανακηρυχθούν σε αντιστασιακούς αξιοποιώντας αυτοαποκαλούμενους ιστορικούς και δημοσιογράφους, το να συγκρίνεις την περίοδο κατά την οποία στην Κύπρο έκαστη πολιτική φατρία διέθετε και προσωπική φρουρά, των πολιτικών δολοφονιών, της ανοικτής προκήρυξης δολοφονίας κατά του Κυπρίου Προέδρου, του κομματικά ελεγχόμενου υποκόσμου, των παρεμβάσεων της χούντας και της διαρκούς πραξικοπηματικής υπόσκαψης, με την σημερινή κατάσταση, συνιστά ασυγχώρητη ύβρη απέναντι στην ιστορία αυτού του τόπου, αποσκοπούσα στην πρόκληση φανατισμού και πόλωσης, με σκοπό την εξυπηρέτηση κομματικών σκοπιμοτήτων».

Αλίμονο, σχεδόν ένα χρόνο μετά τα πράγματα χειροτέρεψαν, αντί να βελτιωθούν. Τις αστήρικτες προειδοποιήσεις του Άντρου Κυπριανού περί απειλών φυσικής εξόντωσης του Προέδρου, διαδέχθηκαν δημοσιεύματα κομματικών εφημερίδων περί μυστικών συναντήσεων στην Αθήνα κύκλων που έχουν ως σκοπό να ανατρέψουν τον Πρόεδρο. Οι πολλαπλές επικλήσεις για ενότητα του Κυπρίου Προέδρου ξεκάθαρα συνιστούν απαίτηση προς τους εσωκομματικούς του αντιπάλους για να μην ασκούν αντιπολίτευση και να συναινέσουν άνευ όρων στην εκ περιτροπής Προεδρία και στους 50.000 εποίκους. Ενότητα σημαίνει κατά την αντίληψη που εκφράζεται από τους κύκλους του προεδρικού: «συμφωνείστε όλοι με τον Πρόεδρο». Παρομοίως ελευθερία έκφρασης συνεπάγεται σύμφωνα με τους ίδιους κύκλους: «Έχετε ελευθερία έκφρασης εφόσον συμφωνείτε με τον Πρόεδρο, αλλιώς είστε εθνικιστές και φασίστες».

Η υπόθεση Ξενή

Η έφοδος στην οικία του Ξενή Ξενοφώντος στις 6.30 το πρωί και η κατάσχεση του ηλεκτρονικού υπολογιστή του ιδίου και της συζύγου του, σε συνδυασμό με την επακόλουθη προσπάθεια για ποινική του δίωξη, δεν συνιστά τίποτα άλλο από μια κλασική προσπάθεια εκφοβισμού της αντίθετης άποψης. Μια μέθοδο γνωστή και δοκιμασμένη, που αρκετοί έλπιζαν ότι πέρασε στο χρονοντούλαπο της ιστορίας. Ποινικοποίηση της αντίθετης άποψης.

Σε μια προσπάθεια να κλείσει το αντιπολιτευτικό ιστολόγιο Christofias Watch, πραγματοποιήθηκε έφοδος στην οικία του Ξενή, ο οποίος απειλήθηκε με ποινική δίωξη για ένα ανύπαρκτο ποινικό αδίκημα. Και ενώ οποιοσδήποτε νομικός γνωρίζει ότι δεν υπάρχει αδίκημα, ο φάκελος παραμένει στην Εισαγγελία, μουχλιασμένος ώστε να συνεχίζεται η ύπαρξη μιας απειλής προς την οικογενειακή γαλήνη ενός νέου ανθρώπου. Δεν εξευτελίζεται όμως με παρόμοιες μεθόδους η σκέψη σύντροφοι, ούτε και με το να αποκαλούμε κάποιον εθνικιστή ή φασίστα, ξορκίζονται οι δικές μας φασιστικές μέθοδοι.

Υπόλογος λοιπόν ο Ξενής για ένα σχόλιο το οποίο δημοσίευσε σε ένα ιστολόγιο ένας τρίτος και στο οποίο προσέδιδε στον Μακάριο Δρουσιώτη διάφορους χαρακτηρισμούς τους οποίους συναντά κάποιος καθημερινά στα γήπεδα, στα καφενεία και στα διάφορα ιστολόγια του διαδικτύου. Απειλή κατά της ζωής του Μακάριου Δρουσιώτη ένα σχόλιο το οποίο δεν απευθυνόταν σε κάποιον συγκεκριμένα, ούτε καν στον ίδιο τον Μακάριο και θύμιζε περισσότερο κακόγουστη φάρσα, μια δήθεν απειλή την οποία τόσο σοβαρά εξέλαβε ο ίδιος ο Δρουσιώτης ώστε την δημοσίευσε στην ιστοσελίδα του για να διαδοθεί, αλλά και στην εφημερίδα του ώστε να γίνει γνωστή σε περισσότερους. Όσοι πραγματικά έχουν υποστεί απειλές στην ζωή τους, γνωρίζουν τι σημαίνει να προσπαθείς να περιορίσεις (και όχι να αυξήσεις) την διάδοση του ψεύδους και της απειλής.

Πρωτοσέλιδο ότι ανακαλύφθηκε ο διαχειριστής του Christofias Watch και ότι ο ακραίος αντιπολιτευτικός λόγος θα τερματιστεί. Και όσοι υποστηρίζουν την ελευθερία έκφρασης; Αυτοί είναι υπέρ του Christofias Watch και συμμερίζονται το ύφος του λόγου του συγκεκριμένου ιστολογίου. Αυτό μας είπαν οι διάφοροι κομματικοί γραφιάδες και οι κομματικές ανακοινώσεις. Είτε είστε μαζί μας, είτε είστε εναντίον μας εξάλλου. Τα λόγια του Βολταίρου για την υπεράσπιση του δικαιώματος λόγου, ανεξάρτητα από το περιεχόμενο του λόγου, παρέμεινε άγνωστη γη για τους κυβερνώντες.

Μπορεί άραγε ό,τι ονειρευτήκαμε να μας κοιτάξει αφυδατωμένο από την άχρωμη ρουσφετολογία μας, η οποία ξεφεύγει λάθρα από τον ηλεκτρονικό υπολογιστή της γραμματέως του Γενικού Γραμματέα; Να θυμηθεί το φως που ξέμεινε από την φωτιά, την φλόγα που μανιασμένα προσπαθούν να σβήσουν όσοι επιθυμούν ένα μέλλον φτιαγμένο στο τίποτα, χωρίς οράματα, χωρίς ιδεολογία; Ένα τίποτα, καρυκευμένο με ωραία συνθήματα και τραγούδια, χωρίς αντίκρισμα στην καθημερινότητα. Τα όμορφα όνειρα, όμορφα καίγονται; Ή μήπως μπορούν να ξαναζήσουν; Μπορούμε να ξεφύγουμε από την πόλωση στην οποία όλοι έχουμε ηθελημένα ή άθελά μας ενταχθεί; Μπορούμε να ζήσουμε χωρίς ετικέτες; Σε μια κοινωνία στην οποία ο Ξενής θα είναι ο τελευταίος οικογενειάρχης που διώκεται για τα πολιτικά του φρονήματα;